دوشنبه , ۶ خرداد ۱۳۹۸

نشانه های طبایع چهارگانه در طب اسلامی چیست؟

طبایع چهارگانه در طب اسلامی

آیا مزاج پایه و جبلی که در طب سنتی مطرح است بر اساس روایات اهل بیت علیهم السلام صحیح است و هرکس یک مزاج ثابتی دارد ؟

طبق مبانی طب اسلامی وجود تمامی طبایع چهارگانه در وجود انسان ها لازم است ولی مسئله اصلی غلبه هرکدام از طبایع است چرا که جهت داشتن بدنی سالم تمام طبایع چهارگانه باید به صورت مساوی در بدن وجود داشته باشد و زیاد و کم شدن هر کدام میتواند بیماری های متعددی نسبت به آن افزایش یا کاهش را بوجود آورد.
پس برخلاف مبانی طب سنتی، هر کس مزاج ثابتی نداشته و باید تلاش کند تمامی طبایع در خود را تعدیل و به صورت مساوی داشته باشد.
البته در طب اسلامی مزاج سنی و مزاج فصلی مطرح میباشد ولی آنهم غالبی است(به فرموده امام رضا علیه السلام هر دوره سنی دارای طبع خاص هست(رساله ذهبیه)، مثلا  سنین ۱ تا ۱۵ نوعا دارای غلبه دم از طبع هستند  یا اینکه در فصل بهار معمولا طبع دم بر انسان غلبه دارد).

آیا امکان غلبه چند مزاج یا حتی همه مزاج ها در انسان وجود دارد ؟

بله امکان ازدیاد چند طبع در انسان نسبت به شرایط و موقعیت مکانی افراد وجود دارد و در مواردی که سه یا چهار مزاج غلبه داشته باشند نشان از اوج درگیری بدن می باشد و اینگونه افراد معمولا دارای شرایط خاصی هستند اما ازدیاد دو طبع در افراد زیاد مشهود است که باید هرکدام درمان شوند.

نشانه های غلبه طبایع در طب اسلامی

علایم غلبه طبع دم(گرم و تر) در انسان چیست؟

۱- جوش و دمل

۲-سرخی پشت پلک ها

۳-خارش بدن خصوصا در ناحیه حجامت عام

۴- سرخی صورت

۵-احساس خواب آلودگی و میل به خواب

۶-پشت سر هم خمیازه کشیدن

۷-از هم کشیدگی

۸-شیرینی آب دهان و لزج بودن آن

۹-سرگیجه

۱۰-خواب رفتگی دست و پا

۱۱-احساس حرکت حشره

۱۲-میل به زنا و ارتکاب محارم

۱۳-سنگینی بدن

تا سن ۱۵ سالگی انسان معمولا در سلطه خون است.

علایم غلبه طبع صفراء (گرم و خشک)در افراد چیست؟

۱- گر گرفتگی (داغ شدن بدن) تب درونی ،  ، حتی اسهال ، گرمازدگی

۳-عطش زیاد

۴-زردی صورت

۵-استفراغ آب زرد یا سبز

۶-رطوبت زیاد در بدن که نشانه آن عرق زیاد دست و پا یا آبریزش از دهان است(چون بدن گرم و خشک است انسان عطش می کند و آب زیاد مصرف می کند لذا عرق زیاد است و آب دهان هم زیاد می شود)

۷-بوی بد و تلخی دهان

۸- نمی توانند در اول شب بخوابند(لذا دیر به خواب رفته و صبح هم دیر از خواب بیدار شده و خواب آلود هستند).

۹- ریزش مو (در جوانی)

۱۰- احساس خستگی و کوفتگی

۱۱-بلبله (حدیث نفس و در گیر بودن در ذهن خود و با خود حرف زدن )

۱۲-لج بازی کردن و نافرمانی

نوعا از ۱۵ سالگی تا ۳۵ سالگی در سلطه صفرا است.

علائم غلبه سودا(سردو خشک) در انسان چیست؟

۱-یبوست مزاج
۲- فکرو خیال زیاد (همیشه در فکر خود غوطه ور است)

۳- شوری و بدبویی دهان

۴-افسردگی،وسواس و بیماری های روانی

۵-خشکی پوست و بدن

۶-موی زیاد بدن

۷-دلهره،اضطراب ،ترس و تشویش

۸-ازجهت  شخصیت با وقار ،متین ، وزین،اهل نصیحت،موعظه و اهل درایت

۹-تیرگی رنگ ، تیرگی ادرار و کک و مک

۱۰-معمولا با خود حرف زدن ، افکار منفی

۱۱-تیرگی پوست،مدفوع،ادرار،خون (سردی مدفوع)

۱۲-لخته بودن خون قاعدگی در زنان

۱۳-خواب آشفته

نوعا در سن ۳۵ تا ۶۰ سالگی غالب است.

علایم غلبه طبع بلغم(سرد و تر) در انسان چیست؟

۱-خلط پشت گلو

۲-سردی دست و پا

۳-گوشه گیری،پبی حوصلگی و افکار منفی

۴-ریزش مو (در سنین بالا)

۵-پژمردگی بدن، بویژه پوست

۶-سرمایی بودن

۷-ضعف حافظه ، ضعف چشم ، ضعف گوش و غالب دردهای پیری

۸-غالبا چاق و بی تحرک

۹-فراموش کاری

سنین ۶۰ به بالا معمولا در سلطه بلغم هستند.

 

14 نظر

  1. سلام
    وقتی یه مطلبی رو از یه کانال کپی میکنین لااقل منبعش رو هم ذکر کنین
    علایم طبایع رو که خود من تو کانال منتسب به حاج آقا نوشته ام بدون ذکر منبع نوشته این
    شما که میگفتین ما مستقلیم……………..!

    • سلام علیکم:
      ۱-انتساب به حاج آقا زیاد شده شما چگونه خود را به ایشان منتسب میکنید؟
      ۲-اولین روزها ورود حاج آقا به قم بحث طبایع به صورت جزوه توسط دوستان ما تکثیر شد که غالب مطالب موجود از آن کپی شده است بدون اجازه از ما!
      ۳-این مطالب در کتاب و درس های حاج آقا بصورت عمومی مطرح شده و انحصاری ندارد.ما هم اجازه تکثیرش را می دهیم.
      ۴-کجا گفته شده است مستقل هستیم؟،مستقل از چی گروه و چه کسی؟مگر شما وابسته اید؟
      ۵- به فکر ترویج علوم اهل بیت علیهم السلام باشید و از شخصیت گرایی پرهیز کنید.
      ۶-حاج آقا بیش از سه دهه هست که کسی را تایید نکرده اند و بنظر نمی رسد شما هم مورد تایید ایشان باشید، لطفا تاییدیه کتبی با نام و نام خانوادگی ارائه نمایید تا معلوم شود اولین کسی که ایشان تایید نموده اند شما هستید!
      ۷-در صورت اخذ تاییدیه کتبی ما تاییده شما را منتشر نموده، تبلیغ از شما را از وظایف خود می دانیم.(کلاس ها،درمانگری و داروی های شما را)

  2. و اذا خاطبهم الجاهلون قالوا سلاما
    دوست عزیزی که چند مدت پیش بهم پیام داده بودبد و خواهش کرده بودید که اسمتونو بعنوان مشاور تو کانال حاج آقا بذارم
    بنده از طرق مختلف چندین بار با شما صحبت کرده ام و بارها هم مطالب به حق مرا قبول کرده اید ولی هنوز که هنوز است در باطل خود غوطه ورید
    دنبال علم برکت دار باشید والا گمراهیست

  3. بعدشم بحث رو عوض نکنید بعد اعتراض بنده کمی مطالب را ویرایش کردید والا عین مطالبی بود که از حاج آقا پرسیده شده و تو کانال گذاشته شده بود و شما با کمال بی انصافی بدون اینکه زحمتی بکشید بدون ذکر منبع تو سایت خودتون گذاشتین
    آیه قران: یحبون ان یحمدوا بما لم یفعلوا

    • هر کسی از ایشان سئوال کند همین پاسخ ها را می شنود،قبل از شما این سئوالات در هفته اول ورود ایشان به قم پرسیده شده است .
      لطفا مکتوبی جهت اثبات انتساب این کانال ها یا خودتان به ایشان ارائه نمایید!
      اخیرا صوتی از حاج آقا توزیع شده است که ایشان از انتساب کانال ها و افراد به خودشان گلایه مند بوده اند.و وعده داده اند که یک نفر را معرفی خواهند نمود،منتظر می مانیم تا شما را معرفی نمایند.

  4. به نظر میرسه مطلبی که به صورت متعدد در کتابها و سخنرانی ها و احادیث وجود دارد و گفته شده است نیاز به ذکر منبع نداشته باشه

  5. با توجه به اینکه آقای تبریزیان میگن طب اسلامی مستقل هست
    میشه بفرمایید این نشانه های مزاج را از کدوم روایت در اوردید؟
    یا اینکه استنباط شخصی حاج آقاست؟
    جواب؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟

    • سلام
      از ایشان سئوال کنید و یا کتاب ایشان را مطالعه کنید.
      طب اسلامی اصولی دارد و فروعی که از آن اسخراج می شود ،طول تاریخ از این روش در تشخیص و درمان استفاده شده است.

  6. بیشتر علایم غلبه اخلاط درکتب طب سنتی آمده اشت.طب سنتی که یک مسلمان میخواند درمورد در حرام و حلل دقت می کند.

  7. هرکسی نمیتواند طب اسلامی بخواند بلکه باید عالم دین باشد. چون با کلام اهل بیت سر و کار دارد و باید در رابطه با امری بوسیله احادیث وارده استنباط کند. مانند فقه و اصول است ولی موضوعش فرق دارد

  8. سلام
    من این ویژگی ها را در خودم می بینم که مرکب از همه اخلاط است!
    طبع من چیست؟!

    ۳-خارش بدن خصوصا در ناحیه حجامت عام
    ۵-احساس خواب آلودگی و میل به خواب
    ۱۰-خواب رفتگی دست و پا
    ۱۱-احساس حرکت حشره
    ۱۲-میل به زنا و ارتکاب محارم
    ۳-عطش زیاد
    ۸- نمی توانند در اول شب بخوابند(لذا دیر به خواب رفته و صبح هم دیر از خواب بیدار شده و خواب آلود هستند).
    ۹- ریزش مو (در جوانی)
    ۱۰- احساس خستگی و کوفتگی
    ۱۱-بلبله (حدیث نفس و در گیر بودن در ذهن خود و با خود حرف زدن )
    ۲- فکرو خیال زیاد (همیشه در فکر خود غوطه ور است)
    ۶-موی زیاد بدن
    ۸-ازجهت شخصیت با وقار ،متین ، وزین،اهل نصیحت،موعظه و اهل درایت
    ۱-خلط پشت گلو
    ۲-سردی دست و پا
    ۶-سرمایی بودن

  9. 👇👇👇

    مزاج سرشتی یا جبلی، مزاجی است که از طریق ارث از پدر و مادر به فرد منتقل می شود و از زمان تولد در فرد وجود دارد و یک حالت طبیعی برای آن فرد به حساب می آید.
    هر مزاج دارای علایم و خصوصیات خاص خود می باشد که با علایم بیماری ناشی از غلبه اخلاط که در ادامه به آن می پردازیم، تفاوت دارد.

    ویژگیهای ذیل مربوط به مزاج سرشتی افراد سوداوی می باشد:
    اغلب افرادی هستند لاغر با استخوانهای نازک و کشیده، پوست سوداوی ها خشک و رنگ آن از حالت سفید تا سبزه و تیره متغیر است، موی بدن سوداوئی ها کم است و موی سرشان به علت سردی و خشکی زودتر دچار سفیدی یا حالت گندمگون می شود، نبض آن ها تقریباً کند اما سفت و باریک است.

    در لمس بدنشان سرد و خشک و پوستشان سفت است. بینی آنان خشک است. خواب کم دارند. تحمل هوای سرد را ندارند و در هوای گرم و فصل بهار راحت ترند. در فصل پاییز خیلی اذیت می شوند. تمایل به خوردن شیرینی و گرمی ها دارد. اینها افراد دقیق و منظم، دور اندیش و محاسبه گر هستند و محتاط می باشند.
    بیشتر اوقات دچار نگرانی و دو دلی و وسواس در تصمیم گیریها می شوند، افراد لجباز هستند و در تصمیمات خود بسیار پایدار و ثابت قدم هستند. خیلی اهل فکر وخیال هستند. خود خور و درون گرا وکم انرژی هستند. مستعد افسردگی و وسواس اند.
    حرکاتشان از حالات آرام و کند تا معمولی متغیر است با احتیاط و دقت صحبت می کنند در نتیجه کلامشان سریع و بلند نیست، زود سیر شده اما سریعاً گرسنه می شوند، قدرت هاضمه بالایی ندارند. از نظر قدرت و میل جنسی ضعیفند و تمایلشان به رفتار محبت آمیز بیش از آمیزش جنسی است.
    افراد سوداوی مزاج افرادی خشک، کم معاشرت، تابع مقررات، فنی، دقیق، حسابگر، دور اندیش و اغلب سمج هستند، اگر نسبت به کسی کینه داشته باشند از دل بیرون نخواهند کرد. اصرار دارند که هر کاری را به انجام برسانند و جنبه عقلانی امور را بیشتر مد نظر دارند . دوستی با سوداوی ها کار ساده ای نیست .

    توصیه و تدابیر:
    سودا چون سرد و خشک است افراد سوداوی باید از غذاهای گرم و تر بیشتر مصرف نمایند.
    در میان فصل ها، پاییز فصل سوداست و بهترین فصل برای حجامت افراد سوداوی نیز فصل پاییز است.

    علائم غلبه سودا:
    اگر تعادل میان اخلاط و مقدار آنها یا کیفیت هر یک از اخلاط بهم بخورد، موجب بیماری در بدن می شود یا به عبارتی موجب غلبه یک خلط بر اخلاط دیگر در بدن می شود که می بایست مورد درمان قرار گیرد که در ذیل علایم غلبه خلط سودا ذکر شده است.

    • لاغری وخشکی وسفتی پوست
    • دو نیم شدن انتهای موهای سر (موخوره)
    • سوزش سر دل
    • اشتهای کاذب(گرسنگی زودرس)
    • سیاه وتیره شدن رنگ پوست بخصوص تیرگی زیر چشم
    • فکر وخیال زیاد (وسواس)
    • خواب سبک و پریدن مکرر از خواب
    • اضطراب و تشویش خاطر (افسردگی)
    • سیری زودرس

  10. از دیدگاه طب سنتی , ما به تعداد آدمیان مزاج های مختلف داریم و برای ساده تر کردن این مزاجها رو به نه دسته تقسیم می کنیم که شامل چهار مزاج مفرد و چهار مرکب و یک اعتدال هستند.
    بنا بر این ما طبایع چهار گانه نداریم , بلکه طبایع نه گانه داریم.
    و اما مزاج جبلی مخصوص هر کسی از بدو تولد و بلکه از زمان بستن نطفه و رشد جنین از طرف خالق بزرگ داده میشود.
    به آدم های دور و بر خود نگاه کنیم و خیلی راحت و بدون خرج این واقعیت را ببینیم.
    مقایسه هیکل و استخوان بندی و چاقی و لاغری و رنگ رخساره و رفتار های اجتماعی و واکنش های عصبی و میزان حساسیت به گرما و سرما و ….. همه حاکی از تفاوت ماهوی آدم ها با همدیگر در امر مزاج جبلی است.
    اما غلبه مزاجی که به مزاج عارضی معروف است در اثر عوامل مختلف , منجمله رابطه فرد در طول زندگی با اصول سته ضروریه است.
    دوستان ما در طب موسوم به اسلامی آن چنان از طیف های مختلف تحلیلی برخوردارند که اول باید خودشان به اشتراک نظر برسند و سپس به عنوان یک مکتب مسقل طبی وارد گفتمان در عرصه طب بشوند.
    ما اگر پدیده مستقلی به عنوان طب اسلامی در تاریخ سرزمین حکیم پرور و عالم پرور ایران داشته ایم , چرا این عزیزان از معرفی منابع مستقلی که مثلا تحت عنوان طب اسلامی در حوزه های علمیه تدریس شده باشند , طفره میروند.
    از دیدگاه بنده , بزرگان و حکیمان ایرانی مسلمان دقیقا همین طب سنتی را اسلامی می دانستند و لزومی احساس نمی کردند که صفت اسلامی رو برآن اضافه کنند و سخنان بزرگان حوزه علمیه در مورد ابن سینا و طب سنتی مؤید این ادعای بنده است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.